در هجدهمین شماره چهره های ماندگار خواننده گفت و گویی بسیار صمیمی و دلنشین با چهره ماندگار ریاضیات (دکتر بهمن مهری) خواهید بود.

سالها پیش با کریم کورور در مرکز بین المللی اندیشه و تمدن اسلامی مالزی  دیدار و گفتگو کردیم. او متخصص علوم اسلامی است و نظرات جالبی در مورد مقولات فلسفی دارد. مستندنوشت این گفت و گو  در هجدهمین شماره چهره های ماندگار درج شده است. 

دکتر اصغر دادبه چهره ماندگار ادبیات فارسی

دکتر علی اصغر دادبه استاد فلسفه اسلامی و چهره ماندگار ادبیات در نشست «حکمت در ادبیات ایران» که به همت موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه برگزار شد سخنان خود را با قرائت مطلع؛ «مرا کز عشق به ناید شعاری، مبادا تا زیم جز عشق کاری» «جهان عشقست و دیگر زرق سازی، همه بازیست الا عشقبازی» «اگر بی‌عشق بودی جان عالم، که بودی زنده در دوران عالم؟»... از نظامی آغاز کرد و گفت: طبیعی است کسی که هیچ دلبندی ندارد و دوست نمی دارد، فساد بسیاری خواهد داشت. به همین دلیل بود که ورود به مذهب عشق این همه اهمیت پیدا کرد. یعنی هر آئینی می خواهی داشته باش اما اهل مهرورزی باش.

وی با اشاره به اغراض اولیه و ثانویه در معنی اشعار و در نتیجه دو پهلو بودن معنی آنها در نزد شعرای گذشته به ویژه حافظ افزود: شعر در معنای فلسفی و حکمی ما دو تا قصه دارد که قدما به آن غرض اولی و اغراض ثانویه می گفتند. غرض اولیه آن چیزی است که چشمتان می بیند و گوشتان می شنود. اما شعر بیش از یک معنا دارد. به همین دلیل است که حافظ تا این اندازه اهمیت دارد. چون که غالب شعرهای او چند معنی است. غرض اولیه آن مصالحی است که شما از آن استفاده می کنید که پیام شاعرانه تان را بگوئید. در واقع پیامی که هرگز نوشته نمی شود و گفته نمی شود. بلکه باید آن را دریابید و اهمیت شعر در این است.

از حدود قرن پنجم، علوم رایج که همه در سایه حکمت جمع شده بودند وارد شعر فارسی شدند و از تمام آن مسائل فلسفی مضمون ساخته شد و پیام داده شد. وقتی حافظ می گوید؛ «بعد از اینم نَبُوَد شائبه در جوهر فَرد، که دهان تو در این نکته خوش استدلالی است» شخص باید تمام آن چیزهایی که در نظریه فرد و جز یتجرا یا اتمیسم و نقطه مقابل آن یعنی نظریه هیولا و صورت را بداند تا این پیام را بفهمد. چون که این دو نظریه وارد اسلام شد که اصل اشیا چیست؟ فلاسفه مشایی به تبعیت از ارسطو گفتند که ماده و صورت است. یعنی استدلال در اثبات یکی و نفی دیگری رایج بود. همه اینها را می گوید تا احساس خودش را در برابر جلوه ای از جلوه های زیبایی بیان کند که این کار شعر است.

این حافظ شناس افزود: دعوایی که بین متکلمان و فیلسوفان درباره این بوده که متعلق علم خدا کلیات است یا جزئیات، را سعدی در این شعر که «حاجتِ موری به علم غیب بدانَد، در بُنِ چاهی، به زیرِ صخره‌ی صَمّا» دارد این مسئله را بیان می کند. او می گوید که نه تنها جزئی ترین جزئیات را می داند حتی می داند که این مورچه در شب تاریک در زیر چاه چه حاجتی دارد.

به دلیل اتفاقاتی که در قرن چهارم افتاد، شعرای ما همه به دلیل هویتی به طرف یک نظریه خاص رفتند. در چهارصدسال نخستین که مردم ما مسلمان شدند هم در برابر سطله اعراب مانند هارون الرشید و... مقاومت کردند و هم از طریق نظامی و هم از طریق فرهنگی جنگیدند. این قرون در تاریخ ما بسیار مهم است. در دو صده تا جایی که استاد زرین کوب هم به آن اشاره می‌کند و حتی دو قرن ابتدایی را به دوقرن سکوت یاد می‌کند. البته بدین معنی نیست که هیچ سخنی گفته نشده بلکه ثبت نشده است. در همین دو قرن فرهنگ ایران به عالم اسلام منتقل شد و مهر تائید اسلام بر آن خورد....

# گزارش کامل این نشست در هجدهمین شماره چهره های ماندگار

دکتر مهدی گلشنی چهره ماندگار فیزیک

سخنرانی عمومی گروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف با عنوان «چرا ارزشها در محیط ما تبخیر شده است؟»، با سخنرانی دکتر مهدی گلشنی، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و مدیرگروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد.

مهدی گلشنی در ابتدای سخنان خود با بیان اینکه جامعه ما از نظر فرهنگی بازگشت به عقب داشته است، گفت: همه فکر می کنند علم در هر جامعه ای فارغ از فرهنگ می تواند رشد داشته باشد. انحرافات در دانشگاه ها زیاد شده است و مسئولیت زیادی در این رابطه به عهده هیئت علمی دانشگاه هاست و باید به این مساله توجه کنند. در کشور ما مسأله توسعه علمی و شاخص های پیشرفت مطرح است اما مطمئن نیستم که برداشت واحدی وجود داشته باشد و این برداشت اصولاً قابل دفاع  باشد.

وی با تشریح منظور از کسب علم از ابتدای پیدایش جهان گفت: مکتب رایج در قدیم در یونان به دنبال فهمیدن طبیعت بود تا اینکه به ادیان ابراهیمی و توحیدی رسید. در ادیان توحیدی مساله فهم آثار صنع الهی و عظمت خلقت و به کارگیری امکاناتی که خداوند در راه سعادت و رفاه بشر مطرح کرده بود، شد. در قرون وسطی هم همین تفکر حاکم بود.

این نظریه پرداز افزود: در دوران علم جدید و از زمان دکارت، تفکر ادیان ابراهیمی حاکم شد. علم به تدریج پیشرفت کرد و صنعت بوجود آمد و مکاتبی هم مانند تجربه گرایی ظهور کردند. این مکاتب عنوان کردند  آنچه که از طریق تجربه قابل حصول است ارزشمند است. البته در قرن ۱۹ و ۲۰ در غرب تفحص فهم طبیعت مطرح بود. در غرب مساله علم برای کسب ثروت و قدرت مطرح شد. در مملکت ما کسب علم برای چیست؟ علم برای فهم مطرح نیست. آیا فقط علم را برای پول و مقام می خواهیم یا رسیدن به نور؟ اکنون در کشور ما نه تفکر اسلامی و نه تفکر غربی و نه فکر شرقی حاکم است.

گلشنی اضافه کرد: دانشگاه باید دانشجویی تربیت کند که به ماندن در کشور و خدمت به آن علاقمند باشد و اگر دیندار وارد شود دیندارتر از آن خارج شود. فرهنگ فعلی حاکم در دانشگاه ها به دانشجو القا می کند که فقط به دنبال تامین شغل آینده اش باشد. فرهنگ درستی در دانشگاه ها و آموزش و پرورش حاکم نیست. دولت هم توجهی که باید به آموزش و پرورش و دانشگاهیان داشته باشد که این دو قشر با آسودگی خاطر به کار بپردازند، ندارد...

# متن کامل این نوشته در هجدهمین شماره چهره های ماندگار درج شده است.

دکتر غلامحسین دینانی چهره ماندگار فلسفه

علم از چگونگی صحبت می کند ولی چرایی پرسش از علت است. کسی که تنها به  «چگونگی»می پردازد و از «چرایی» خبر ندارد به عمق عالم راه ندارد و سطحی اندیش است.

تنها موجودی که در عالم هستی مظهر خداوند است، انسان است. در قرآن هم آمده که انسان خلیفه یعنی جانشین خداوند بر روی زمین است، چون انسان مظهر کامل تبارک تعالی است؛ سجده بر آدم یعنی سجده بر خدا.انسان به همان اندازه که مظهر کامل حق است و از هر فرشته ای مقامش بالاتر است به همان اندازه از حیوان هم پست تر است.

چهره ماندگار فلسفه اظهار داشت: معقول، کلی و فراگیر است. این امر فراگیر که معقول است و همه هستی را فراگرفته از ماده و سلول درنمی آید، چرا که ماده ذاتش محدودیت است اما کلی محدود نیست معقول الهی است و جنبه الهیت دارد، متافیزیک است. تنها موجودی که درک کلی دارد انسان است. شما نمی توانید کلیات را در تلسکوپ و آزمایشگاه پیدا کنید. بعضی ها چون نمی توانند آن را پیدا کنند می گویند انتزاعی است.

کسی که چرایی را نداند، چگونگی را هم نمی داند. آنها از چرایی صحبت می کنند اما از چگونگی سخن نمی گویند. علم از چگونگی صحبت می کند، بدون چرایی نمی توان چگونگی را فهمید. در سطح می فهمند ولی در عمق به چرایی نمی رسند. چرایی پرسشی از علت است. کسی که به فقط چگونگی می پردازد و از چرایی خبر ندارد به عمق عالم راه ندارد و سطحی اندیش است یعنی فقط به ظواهر نگاه می کند.

وی در ادامه اشاره کرد: سه مساله دین، فرهنگ و تمدن از مسائل مهم انسان است. فرق دین با فرهنگ و تمدن را می دانیم ولی مشکل بین فرهنگ و تمدن است. این دو با هم تفاوت دارد و یکی نیستند. هر فرهنگی تمدن نیست. تمدن معمولاً فرهنگ هم دارد. فرهنگ بدون تمدن امکان دارد. اگر کسی فقط فرهنگ داشته باشد، دین و تمدن نداشته باشد، ناقص است. تمدن بدون فرهنگ هم نمی شود. دین بدون فرهنگ و تمدن هم مشکل است. دین اگر باشد فرهنگ و تمدن را با خود به همراه می آورد. اگر دینی فرهنگ و تمدن نیاورد ناقص است....

# متن کامل این کلیشه در هجدهمین شماره چهره های ماندگار درج شده است

میشل نوفل-روزنامه نگار و محقق مسیحی

 من میشل نوفل هسستم و به مطالعه مسائل جهان اسلام، ایران و ترکیه علاقه مند هستم و در مرکز مطالعات بیروت مشغول به کار هستم

درخصوص روابط اسلام و غرب باید بگویم مناسبات اسلام و غرب شاهد تحولات زیادی در مقاطع تاریخی گذشته بوده است. در اغلب این تحولات کشمکش، جنبه اصلی روابط  محسوب می شد ولی در حال حاضر، جنبه اصلی مناسبات کنونی میان اسلام و غرب بر گفت  وگو و مفاهمه متمرکز شده است.

در حال حاضر برخی موسسات و نهادهای غرب که در زمینه های سیاسی فعالیت دارند،  در ترسیم خطر و تهدید از جانب اسلام می کوشند. با سقوط شوروی سابق، اکنون غرب دارای رقیب و دشمن اصلی نیست. بنابراین از دیدگاه این نهادها باید برای غرب یک دشمن تراشید. نهادهای تصمیم ساز در غرب بر ضرورت دشمن تراشی اصرار می ورزند و لذا پس از مطالعات فشرده ای که با کمک محققان و پژوهشگران اسرائیلی در فلسطین اشغالی به عمل آمده، بالاخره اسلام را به عنوان دشمن اصلی منافع غرب عنوان کردند.

امریکا به عنوان نهاد اصلی تصمیم سازی در غرب به دلیل از دست دادن رقیب اصلی خود که در شکل و شمایل شوروی سابق ظاهر شده بود، به دنبال دشمن تراشی بوده و لذا نقشی اصلی در ظاهر ساختن اسلام  به عنوان دشمن جهان غرب ایفا کرد. طبعاً در منطقه خاورمیانه و همچنین در جهان اسلام جریانات اسلامی وجود دارند که نادانسته در جهت اهداف این سناریو حرکت می کنند تا خواسته امریکا را در معرفی اسلام به عنوان دشمن غرب برآورده سازند.

ما در زمانه ای زندگی می کنیم که شاید بهتر است آن را دوره تجدیدنظر و مرور ایدئولوژی ها و عصر ارتباطات بنامیم. در این دوره، کلیه جریانات فرهنگی، سیاسی و اقتصادی دارای پیوندهای نزدیکی با هم هستند.

در چنین دوره ای، دشوار است که اسلام به حالت انزوا درآید. بلکه باید به لحاظ فرهنگی حالت تهاجمی به خود گیرد و از این رو نباید هراسی در جهت تعامل و برخورد فرهنگی با سایر فرهنگ ها وجود داشته باشد.

بنابراین در یک کلام مایلم بگویم که کشمکش تنها مشخصه روابط اسلام و غرب نیست بلکه فقط یک جنبه آن را تشکیل  می دهد ولی جنبه دیگر که روابط بین المللی آن را ایجاب می کند عبارت از همکاری و تعامل مشترک و ظاهر ساختن این همکاری ها به صورت سیاست های مشترکی است که بر مبنای ضرورت های زمانه به وجود می آید....

#هجدهمین شماره چهره های ماندگار

 دکتر حسين زمرشيدي استاد تمام دانشگاه شهيد رجايي

اگر بخواهيم يك آموزش يكدست و كامل داشته باشيم، بايد همه عوامل و عناصر با هم هماهنگ باشند. پس اگر مي‌خواهيم كه آموزش و پرورش اسلامي و ايراني داشته باشيم، بايد همه چيز و همه كس از درس و آموزگار گرفته تا معماري فضاي آموزشي، در اين ويژگي با هم هماهنگ باشند و بايد فراتر از آن،‌براي ايجاد هماهنگي كامل، دستگاه‌هاي ديگر نيز در اين كار همراه شوند. به ويژه صدا و سيما كه رسانة ملي است.

براي نمونه در زماني كه آموزش و پرورش در راستاي اهداف وابستگي بود، معماري فضاي آموزشي هم برگرفته از شيوه بيگانه بود.

* دگرگوني كتابها – بومي سازي شيوه‌هاي آموزشي

دگرگوني‌ در كتابهاي درسي با رويكرد به انطباق كامل با اهداف و سياستهاي آموزش و پرورش به ويژه در علوم انساني، و دگرگوني در كتابهاي كمك آموزشي با رويكرد به تكميل و كمك به كار آموزش. دگرگوني در كتابهاي كودكان و نوجوانان (چه در زمينه داستان و ادبيات و چه در زمينه‌هاي دانش و فن و هنر)، تعديل حجم درسي دوره متوسطه و هماهنگ كردن دوره‌هاي آموزشي با هم (دبستان، راهنمايي، متوسطه) و تقويت نقش وساطت دوره راهنمايي تحصيلي، مي‌تواند از اين افت و شكاف آموزشي جلوگيري نمايد.

و در كنار اين‌ها جا اندازي زمان مطالعه آزاد و كتابخواني و همچنين جاگذاشتن براي فعاليتِ فوق برنامه،‌همانند ورزش و سرگرمي.

* دگرگوني ريشه‌اي در كيفيت و كميت درسي با رويكرد به نيازهاي فرد و جامعه در حال و آينده كاهش حجم درسها و حذف بسياري از آنها كه كاربردي نيستند و نيازي را برطرف نمي‌كنند و جايگزيني آموزش مهارتهاي كاربردي زندگي به جاي آنها. (راهنمايي و رانندگي، قوانين اجتماعي، كمك‌هاي نخستين و بهداشت و ...) بسياري از آموزش‌ها هستند كه جنبه كارشناسي دارند و آموختن آنها در آموزش و پرورش بهره‌اي براي دانش آموز ندارند و از اين رو بيشتر آنها فراموش مي‌شوند. و درست اين است كه اين درسها از آموزش و پرورش به آموزش عالي منتقل شود....

*علاقمندان می توانند مقاله کامل را با ما در هجدهمین شماره چهره های ماندگار بخوانند.

«شاه‌نامه‌ها»؛ جدیدترین اثر دکتر سیروس شمیسا از سوی نشر هرمس منتشر شد.

این اثر تلاش دارد تا وجهی دیگر از شاهنامه را به مخاطب خود معرفی کند.شمیسا نگارش این اثر را ادای دینی به فردوسی می‌داند و تلاش دارد تا با نگارش این اثر، دنیای شاهنامه را بیشتر معرفی کرده و به مخاطبان مشتاق بشناساند. او در معرفی این اثر می‌نویسد:

«یک بخش از رویکرد من به شاهنامه تبدیل داستان (story) به تاریخ (history) یا دست کم یافتن ربطی بین آن دو بوده است.

تألیف این کتاب برای من ادای دینی به فرودسی بزرگ بود که بخشی از عمرم را که در تنهایی و یأس می‌گذشت با دنیای شاد و پرغرور او گذراندم. من دیگر چندان امیدی به مردم عادی ندارم و امیدم فقط این است که حداقل دانشجویان ادبیات، دنیای شاهنامه را بشناسند. دنیایی را که در آن هنوز گودرز و طوس و رستم و رهام و سیاوش و کیخسرو و بهرام گور و بهرام چوبینه و خسرو پرویز زنده‌اند و دارند در شکوه خود زندگی می‌کنند. اما اگر دریابند که ما حضور آنان را احساس نمی‌کنیم،‌ آنان را فراموش کرده‌ایم و دیگر نمی‌بینیم، چه اتفاقی خواهد افتاد؟

نه هرگز! باید سیاوش را برای همیشه به یاد داشت و گذاشت که به خواب‌های ما هم بیاید و نوید پیروزی دهد».

 

فرهاد ناظرزاده کرمانی چهره ماندگار ادبیات نمایشی در مراسم جشن هفتاد سالگی خود گفت: بعضی‌ها فقط گیشه پرست‌ هستند و برای فروش سراغ چهره‌های سینمایی، تلویزیونی و ورزشکاران و هرکه صندلی را پُر کند، می‌روند و به تئاتر وارد می‌کنند و دائم جمعیت را نشان می‌دهند. جمعیت چه ارزشی دارد! شما در خیابان یک دعوا راه بیاندازید چندین نفر جمع می‌شوند، بنابر این خود تئاتر مهم است و نه جمعیت.

دکتر فرهاد ناظرزاده کرمانی که شامگاه 18 آذر ماه در مراسم سالروز تولدش در تماشاخانه «ارغنون» سخن می‌گفت، در ابتدای سخنانش با اشاره به اینکه تاکنون دانشجویان زیادی داشته و آنها را مثل فرزند خود می‌داند، بیان کرد: من فرزندان دانشگاهی زیادی دارم و فکر نمی‌کنم هیچ پدری باشد که مثل من ۲ یا ۳ هزار فرزند داشته باشد.

این استاد که خود اصالتا اهل کرمان است، به طنز، نقل قولی از کرمانی‌ها داشت و گفت: کرمانی‌ها می‌گویند ۶۰(اشاره به سن ۶۰ سالگی) نشست، ۷۰ رفت بر باد، ۸۰ افتاد، ۹۰ نمردی، چه بد! حالا ما رسیده‌ایم به پرده اول این داستان و در واقع بعد از شصت سالگی دیگر کسی دوست ندارد سنش را بگوید...

*گزارش کامل این مراسم در هجدهمین شماره چهره های ماندگار درج شده است.

همزمان با سالروز درگذشت دکتر علی محمد کاردان، استاد برجسته روان شناسی و علوم تربیتی و بنیانگذار روانشناسی اجتماعی در ایران، مراسم اعطای هشتمین جایزه علمی استاد دکتر علی محمد کاردان با تجلیل از غلامعباس توسلی دوشنبه ۱۱ دی  ساعت ۱۵ در فرهنگسرای ارسباران برگزار می شود. 

درکنار تجلیل از غلامعباس توسلی به بهانه پنجاه سال فعالیت علمی و دانشگاهی این استاد برجسته جامعه شناسی و عضو پیوسته فرهنگستان علوم، جوایز ویژه ای نیز از طرف خانواده استاد فقید به رساله های برگزیده اهدا می شود.

رضا داوری اردکانی، رییس فرهنگستان علوم، احمد احمدی عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، محمد امین قانعی راد، استاد جامعه شناسی مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور از جمله سخنران های این نشست هستند.

علاقمندان می توانند جهت اشتراک مجله با دبیرخانه به شماره 88477191 و 88477192 تماس حاصل نمایند.

علاقمندان می توانند جهت اشتراک مجله با دبیرخانه به شماره 88477191 و 88477192 تماس حاصل نمایند.

دکتر  مهدی محقق از حلقه نسلی است که دروس حوزه و دانشگاه را توامان بخوبی آموخته و به دیگران نیز انتقال داده است. تعلیم و تعلم  در "حوزه"  و فراگیری ادبیات عرب و علوم بلاغت از محضر استادانی چون ادیب نیشابوری در خراسان  و فلسفه و ادبیات  در  تهران با بزرگانی چون علامه شعرانی، استاد بدیع الزمان فروزانفر،  استاد جلال همایی و سپس عزیمت  به انگلستان  و فراگیری زبان انگلیسی و آشنایی و حشر و نشر با شخصیت های بزگ عصر در ایران  و جهان موهبتی است الهی که شامل هر کس نمی شود. استعداد و هوش سرشار، انگیزه فراوان، ممارست و پیگیری مداوم و شوق به دانستن، دکتر محقق را در عداد موثرترین شخصیت های علوم انسانی عصر قرار داده است. کمتر کسی "اجتهاد"  حوزوی و استادی ممتاز دانشگاه را همزمان در خود جمع کرده است به گونه ای که بتواند با زبان روز با دنیای جدید سخن بگوید.گستره آثار دکتر محقق اعم از  تدریس و تحقیق و ترجمه  در کشورهای  عربی  و غربی  از کانادا تا کویت و عمان  و از انگلستان تا شرق آسیا و مالزی محسوس است. نهادسازی موسسات علمی و فرهنگی از دیگر فعالیت های ماندگار دکتر محقق است. تاسیس موسسه مطالعات اسلامی دانشگاه مک گیل،  و بنیاد دایره المعارف اسلامی و تجلیل از  صدها استاد، نویسنده و محقق بزرگ ایرانی و خارجی در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی نشانگر مدیریت فرهنگی موثر و اثرگذار اوست.

*"چهره های ماندگار" در آستانه  هشتاد و هشت سالگی این استاد خردمند و چهره ماندگار ، گفت و شنودی با ایشان داشته که در شانزدهمین شماره مجله منتشر می شود.

دکتر عبادالله محمودیان چهره ماندگار ریاضیات و  استاد دانشکده علوم ریاضی دانشگاه صنعتی شریف از دست دادن مریم میرزاخانی را ضایعه‌ای اسفبار خواند و اظهار کرد: میرزاخانی با وجود عمر کمی که داشت تاثیری چندین ساله بر نسل‌ها داشته و الگویی تاریخ‌ساز است. وی در خاطرات خود می‌گفت: « خوشبختانه دوران بلوغ من سال‌های پس از جنگ بود و در کشور آرامش نسبی برقرار بود و از دیگر شانس‌های من این بود که وزیر آن سال‌ها ریاضی‌دان بود».تلاش ما در دانشگاه صنعتی شریف برگزاری کلاس‌های تابستانی بود که از آخرین سالهای دهه ۶۰ ایجاد شده بود.با فیلم و سخنرانی در خدمت دانشجویان بودیم.میرزاخانی و رویا بهشتی دانشجویان سال دوم دبیرستان فرزانگان بودند که برای مساله من،راه حل‌هایی پیشنها د دادند و من در آن جلسه احساس کردم این دو خیلی مساله را جدی گر فته اند و در طول یک سال با آنها هندسه کار کردیم که نتیجه اش یک مقاله مشترک شد.هنوز هم افرادی روی آن مساله که تا مراحل میانی کار شده بود در حال مطالعه هستند.

با دکتر حداد عادل معاون وقت وزیر آقای نجفی در وزارت آموزش و پرورش صحبت شد که چون این افراد سال سوم هستند و سال چهارمی‌ها می توانستند در المپیاد شرکت کنند ،خارج از نوبت در المپیاد شرکت کنند.
همه این موارد در یادداشت «باور کنیم رویش سبز جوانه را»به قلم دکتر حداد عادل در روزنامه اطلاعات به چاپ رسیده است.از همدوره ای‌های مریم،در دوره دوم ۱۰ نفر بودند که پنج نفر از آنها در ایران هستند و یک نفر در سانحه ای کشته شد و اطلاع دارم که ۳ نفر در خارج هستند.بنا بر این نباید تابع شایعات بی اساس باشیم. مریم میرزا خانی تنها زنی است که جایزه فیلدز را اخذ کرده است .مریم فقط ۱۸ مقاله در کارنامه اش دارد که اتفاقا همگی آنها ISI نیست.در صورتی که هستند کسانی که دارای ۲۰۰ مقاله هستند و در سازمان‌ها استخدام شده اند!  او تنها زنی است که دو مدال طلای المپیاد جهانی ریاضی را اخذ کرده است.در سالهایی که او در گیر سرطان بود و بعد از دریافت این مدال‌ها،هیچ کاری برای او نکردیم،هیچ بنایی را به نامش نکردیم.کاش یک پژوهشکده ریاضی به نامش کنیم!

.دکتر محمود اسعدی مدیرنمایشگاه آثار چهره های ماندگار گفت: در نخستین نمایشگاه عکس، نقاشی و خوشنویسی چهره های ماندگار تازه ترین آثار این عزیزان به نمایش درمی آید.

علامه محمد تقی جعفری: بنده محمدتقی جعفری متولد تبریز ناحیه چهار  محله شتربان  از خانواده ای اهل صدق و صفا هستم. از شش سالگی مادرم به ما قرآن آموخت. ایشان از سادات بودند و مقید به تعلیم و تربیت اولاد.  وقتی طلبه شدم و به رفتار و گفتار پدرم  نگاه می کردم از شدت خلوص ایشان شرمنده می شدم. دوران کودکی ما در تبریز گذشت. به مکتبی بنام «مکتب مظفر» رفتم و آنجا گلستان و نصاب الصبیان خواندم سپس به دبستان رفتم. بعد از گذشت چندسالی به درسهای الهی و حکمت و جهان بینی علاقه مند شدم. به مدرسه«طالبیه»در تبریز رفتم و با برادر بزرگم طلبه شدیم. آن زمان -مصادف با آغاز جنگ جهانی دوم - فشار عجیبی بر مردم حاکم بود. یادم هست که طلبه ها از همه لحاظ به رمق قناعت می کردند. «مقدمات»را خواندیم. به تهران آمدیم. آن زمان عارف بزرگ و وارسته آقا میرزا آشتیانی رحمه الله علیه  در «مدرسه مروی» منظومه و  اسفار  تعلیم می دادند. پدر آقای فلسفی نیز  فقه و اصول می فرمودند که از محضر ایشان نیز استفاده کردیم. اساتید بزرگوار دیگری هم داشتیم. بعد به قم رفتم. حدود یک سال آنجا بودم که خبر بیماری سخت والده ام به من رسید و تا به تبریز رسیدم ایشان از دنیا رفته بودند. آن زمان در تبریز روحانی عالی قدری بنام  حاج فتاح شهیدی که از لحاظ علم و تقوا مورد توجه طلاب بودند، به من گفتند که به نجف برو و حتی مقداری از مقدمات سفر را نیز برای من فراهم کردند. به  نجف رفتم .  آن روزها، آن اساتید، آن مردان بزرگ   و آن خاطرات هیچگاه از ذهنم دور نمی شوند. گاهی فکر می کنم رویا بوده است. حداقل چهل  فقیه عالی قدر که قطعا توانایی مرجعیت مطلق داشتند مثل آیت الله آقا شیخ کاظم شیرازی، آیت الله آقا شیخ کاظمین خراسانی و عده ای از آقایان عرب؛ آیت الله آقا شیخ محسن حکیم و آیت الله آقا شیخ آل یاسین در آنجا بودند. نجف مملو از این مردان بسیار بسیار بزرگ بود....

*مستندنوشتِ چهاردهمین شماره "چهره های ماندگار" به مرحوم علامه محمدتقی جعفری اختصاص دارد. علاقمندان می توانند این مطلب را همراه با واقعیت افزوده از چهاردهمین شماره "چهره های ماندگار" دنبال کنند.

 

 

خانم دكتر لوردس رنسلي لاليگا سال 1952م. در شهر «هاوانا» پايتخت كشور كوبا متولد شد. سال 1976 در رشته «زبان‎شناسي اسپانيايي» از دانشگاه همان شهر فارغ‎التحصيل شد و تحصيلات تخصصي خود را در رشته «ادبيات اسپانيايي قرون وسطي» و نيز «تاريخ فلسفه»  تا سال 1982 ادامه داد .سپس به‎عنوان استاد كرسي «تاريخ فلسفه» در دانشكده فلسفه و تاريخ دانشگاه مذكور به تدريس مشغول شد.

دكتر رنسلي از سال 1991 در اسپانيا زندگي مي‎كند و طي دوره‎هاي متعدد در مقاطع مختلف تحصيلي، در شاخه‎هاي گوناگون «تاريخ فلسفه و علم» تدريس كرده است. از مهم‎ترين سمت هایی که وي طي اين دوره‎ها عهده دار بوده می توان به:

استاد و محقق ممتاز دانشگاه هاوانا ؛ استاد مدعو در دانشگاه‎هاي «لايپزيك»، «پوئبلا»، و «لايب نيتز» ؛ همكاري با دانشگاه‎هاي علوم شوروي، وزارت فرهنگ كوبا و انستيتوي فلسفه آكادمي علوم كوبا در تحقيقات مشترك ؛  عضويت در اتحاديه نويسندگان و هنرمندان كوبا و نيز هيأت ممتحنه جوايز علمي و ادبي متعدد، به‎ويژه جايزه ملي نقد ؛  عضويت در هيأت تحريريه مجله «ويواريوم» هاوانا؛ عضويت در اتحاديه نويسندگان و هنرمندان اسپانيا  و دريافت جايزه شعر در مسابقات اتحاديه «ال بوستاد»  اشاره کرد. وی موفق به دريافت جايزه ملي نقد ادبي با كارهايي پيرامون رابطه بين شعر و فلسفه نیز شده است. برخی از آثار وی عبارتند از: "كمپرا و حقيقت عقل"؛ "برگزيده تاريخ فلسفه" (8 جلد)؛ "كيمياگر و فيلسوف"؛ "تاريخ فلسفه و تاريخ علم" (2 جلد)؛ "اصل روانگرايي در فلسفه لايبنيتز"؛ "اثباتگرايي آرژانتين" (2 جلد)؛ "بعد تاریخی فلسفي مسأله انسان" (با همكاري پروتوندو)؛ "پيمان جديد دربارهي درك انسان"؛ "سخني دربارهي تئولوژي طبيعي چينيها"؛ "افسانههاي جزيره موريس"؛ "ژوپيتر در برابر صاعقهگير" (مجموعه شعر)؛ "خاطره نوع" (مجموعه شعر)؛ "اصول يك علم جديد دربارهي طبيعت مشترك ملتها"؛ "رامايانا" (چاپ كوبا)؛ "دربارهي والميكي" . گفت و گو با ایشان مدت ها قبل در تهران به زبان اسپانیایی و با همکاری سرکار خانم دکتر نجمه شبیری انجام شد  با توجه به مطالب تاریخی و علمی مطرح شده  این گفت و شنود در چهاردهمین شماره چهره های ماندگار  آمده است.

*علاقمندان می توانند با ما در خوانش این گفت و گو در شماره اخیر همراه شوند.

 

دکتر رضا داوری

چهره ماندگار فلسفه

  1. آینده نگری را با آینده نگاری اشتباه نباید کرد. آینده نگاری در این اواخر به صورت یک علم میان رشته ای درآمده است و قواعد و روش هایی دارد که می توان آنها را فراگرفت و در برنامه ریزی به کار برد. اما آینده نگری درک و دریافت شرایط تحقق امکان هایی است که در افق آینده دیده می شود. این امکان ها را همه همیشه نمی بینند زیرا کسانی چشم آینده بین داردن که توانایی تحقق بخشیدن به امکان ها را نیز داشته باشند. اینجا فهم و توانایی با هم و به هم بسته است.

گاهی گمان می کنند که می توان با تدریس و فراگرفتن قواعد آینده نگاری آینده را دید و شناخت و ساخت ولی آینده نگاری حداکثر می تواند مددکار آینده نگری و وسیله ای برای طراحی برنامه باشد.

پس آینده نگاری گرچه دانشی مغتنم است، اگر در خدمت آینده نگری نباشد سود نمی دهد. آینده نگاری قواعد کلی و عمومی است اما آینده نگری در هرجا و هر جامعه ای خاص آنجاست و با ملاحظه شرایط خاص صورت می گیرد. وقتی امکانات آینده و توانایی های یک جامعه نسبت به آینده آن اجمالاً شناخته شود کسانی می توانند با رجوع به قواعد آینده نگاری برنامه آینده را تدوین کنند.

در شرایط کنونی ما به آینده نگری و آینده نگاری هر دو نیاز داریم. چنانکه اشاره شد آینده نگاری را می توان در مدرسه آموخت اما آینده نگری را چه کنیم که آموختنی نیست و با چشم و گوش باز کسانی که محرم راز زمانند دریافت می شود. اکنون مردم در همه جای جهان به این چشم و گوش باز نیاز دارند. به عبارت دیگر در زمانی که از طراحی برنامه توسعه نمی توان روگرداند، آینده نگری یک نیاز تاریخی است. دربازی شطرنج توسعه، کشوری که برنامه ای برای آینده نداشته باشد، از راه می ماند و این از راه ماندن محدود به عقب افتادگی صنعت و کشاورزی نیست بلکه منشا مصیبت ها و مفاسد و ابتلاهای گوناگون می شود. چگونه می توان چشم آینده نگر پیدا کرد؟ اولین شرط اینست که زمان و مقتضیات آن را بشناسیم یا لااقل اگر نمی شناسیم وقتی به گذشته و اکنون خود نظر می کنیم بپذیریم که در گفتار و اعمالمان کمتر نشانی از انس با زمان و آینده می توان یافت. آیا ما هم اکنون مشکلات آینده نگری را می دانیم؟ اینکه غالباً آینده نگری را وظیفه اداری تلقی می کنند و یک سازمان اداری را مامور تدوین برنامه آینده می کنند یک ضرورت است اما این ضرورت نباید باعث شود که تفاوت میان آینده نگری و آینده نگاری از نظر دور بماند. برای آینده نگاری  و برنامه ریزی، سازمان لازم است اما این سازمان اگر از پشتوانه آینده نگری برخوردار نباشد کاری از پیش نمی برد. آینده زمان موهوم نیست و اگر آن را موهوم بدانیم، آینده نگری دیگر چه معنی دارد؟ مشکل بزرگ اینست که آینده نگری به زمان تجدد تعلق دارد یعنی زمان تجدد است که آینده را می توان دید و ساخت و در این زمان است که نسبت گذشته با آینده مساله می شود....

* با ما در چهاردهمین شماره "چهره های ماندگار" همراه شوید.

گوته بخشی از دوران جوانیش را در شهر استراسبورگ فرانسه گذراند. شهری که در کشاکش نیروهای آلمان و فرانسه چندین بار بین این دو کشور دست به دست شد.

اکنون در میدان یاد بود گوته مجسمه او بلند بالا و پر جبروت جمعیت سرگردان شهر را نظاره می کند. شهری که پارلمان اروپا در آن قرار دارد. عظمت شخصیت رسول اسلام چنان ذهن و ضمیر گوته را تحت تاثیر قرار داد که شعری زیبا در وصف پیامبر اسلام سرود. گوته آلمانی به عنوان شاعر و نویسنده صاحب سبک، در سراسر اروپا شخصیتی شناخته شده است بسیاری بر آنند آوازه او پس از آشنایی با اشعار حافظ شیرازی به سراسر گیتی تعمیم یافت.گوته در شعری به نام "نغمه محمد" پیامبر اسلام را به رودی تشبیه می کند که سرچشمه‌ای بسیار کوچک دارد اما در مسیر راه خود همه چشمه‌ها را با خود همراه می کند تا چون اقیانوسی بزرگ به سوی خدا رهسپار گردد.


"اقبال لاهوری"متفکر و شاعر جهان اسلام این شعرگوته را به فارسی ترجمه کرده است. پیشینه آشنایی گوته با مضامین اسلامی به سالها قبل بر می گردد. می دانیم برای نخستین بار قرآن در سال 1143 میلادی به زبان لاتین در اسپانیا ترجمه شد و چهارصد سال بعد در بازل سوئیس به همت لوتر انتشار یافت و پس از آن بارها ترجمه های مختلفی از قرآن به زبانهای اروپایی منتشر شد بنابر این گوته به سهولت به متن قرآن دسترسی یافت و با شخصیت پیامبر و سرچشمه وحی آشنا شد.گوته سر فراز از کشفیات ادبی آثار عرفانی ایران عصاره این آثار را به زبان خود در قالب سبکی نو به جهان غرب عرضه داشت.این اشعار عمیق، روحی زنده و اندیشه ای سترگ به مردمان مغرب زمین هدیه می کرد که برگرفته از فرهنگ اصیل شرق و دنیای اسلام بود. انسان غربی در لابلای آثار و اشعار گوته خویشتن خویش را جستجو می کرد تا لختی روح و روان سرکش خود را که در چنبره تکنولوژی اسیر شده ، التیام بخشد و...

* علاقمندان می توانند ادامه مطلب را از چهاردهمین شماره "چهره های ماندگار" دنبال کنند.