چهارشنبه, 02 اسفند 1396 ساعت 09:59

ملاحظاتی درباره نخبگان

ملاحظاتی درباره نخبگان

دکتر محمود اسعدی

ابتدا لازم است مفهوم نخبه روشن شود و بعد به ضرورت منفعت بهره بری از نخبگان بپردازیم و در نهایت چگونگی جذب و جلب آنها را مرور کنیم.

حقیقت این است که توجه به نخبه و نخبگان اساساً در بستر خاصی معنی یافت همچنانکه در شرایط ویژه ای هم امکان تبلور و تجلی نخبگان پدید می آید.

مفهوم روشنفکری و سیر تکوین نیز تقریبا وضعی مشابه دارد اعتراض مدام نگاه از بالا به پایین  از جمله ممیزات این طیف جامعه بوده است در این زمینه آثار متفاوتی منتشر شده است که شاخص ترین آن «در خدمت وخیانت روشنفکران» جلال آل احمد است. این موقعیت آنقدر مبهم است که حتی اصطلاح روشنفکر دینی هم هنوز معنی روشنی نیافته است. اما بطور خلاصه می توان گفت هر نخبه ای می تواند روشنفکر هم باشد در حالی که هر روشنفکری نمی تواند الزاماً نخبه باشد اما نخبه چیست و کیست؟

نخبگان سیاسی، اقتصادی، نظامی و فکری چهار گروه عمده نخبگان هستند.

"ویلفرد پارتو"(1923-1948) جامعه شناس ایتالیایی جامعه را به دو قشر پایین با نخبه پست و قشر بالا با نخبه برتر تقسیم می کند و قشر دوم نخبه را به نخبه حاکم و غیرحاکم تقسیم می کند او نخبگان را شامل افرادی می داند که بالاترین امتیازها را در رشته فعالیت خود دارا هستند و طبقه ای را می سازند که به آن نخبه می گوییم...

* علاقه مندان ادامه این مقاله را می توانند در نوزدهمین شماره "چهره های ماندگار" بخوانند.

نظر دادن